De paradox van de preambule

In de aanloop naar de verkiezingen worden allerlei wijzigingen voorgesteld aan de Grondwet. Een evaluatie van de actualiteitswaarde van de Grondwet vergt niet alleen een reflectie over nieuwe bepalingen of de herziening van bestaande bepalingen, maar het vereist ook dat er kritisch wordt nagedacht over de noodzaak van het behoud van bepalingen of van de toegevoegde waarde van hangende voorstellen inzake de Grondwet. Zo betoogde Rimanque jaren geleden al dat de Grondwet zich tot de essentie diende te beperken. Wat met het idee om een preambule toe te voegen aan de Belgische Grondwet? Continue reading “De paradox van de preambule”

Tussen Moedertaal en Vaderland – Célébrons la richesse linguistique en Belgique

Depuis 2000, le 21 février est la journée officielle de la langue maternelle. Bien qu’il faille encourager les structures (supra)étatiques à reconnaitre et à employer la langue maternelle de leurs citoyens, la mise en pratique d’un tel idéal n’est pas aisée. Ceci se reflète notamment dans l’histoire du droit et des institutions de notre pays, qui ne semble pas encore avoir trouvé la recette miracle. Continue reading “Tussen Moedertaal en Vaderland – Célébrons la richesse linguistique en Belgique”

De rechterlijke toetsing van bestuursrechtelijke handelingen. Het klassieke toetsingskader is dood. Lang leve het nieuwe toetsingskader!

De laatste decennia is de invloed van de overheid in het maatschappelijke leven alsmaar toegenomen. Bijgevolg is ook het aantal bestuursrechtelijke geschillen exponentieel gestegen. Volgens het klassieke kader voor rechterlijke toetsing van bestuurshandelen worden gebonden bevoegdheden vol getoetst en discretionaire bevoegdheden marginaal. Onder invloed van het recht op een daadwerkelijke rechtsbescherming – zoals beschermd in artikel 6 EVRM (en artikel 13 EVRM) en artikel 47 EU-Handvest – is de houdbaarheidsdatum van het klassieke kader echter overschreden. Een nieuw kader vinden we in het leerstuk van de voldoende rechtsmacht van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Continue reading “De rechterlijke toetsing van bestuursrechtelijke handelingen. Het klassieke toetsingskader is dood. Lang leve het nieuwe toetsingskader!”

De slechte staat van het federaal klimaat

De roep om een doortastend klimaatbeleid klinkt steeds luider. Binnen de marge van het klimaatprotest wordt steevast met de vinger gewezen naar het Belgische federale model, waardoor er niet één maar vier ministers zouden moeten samenzitten voor het klimaatbeleid. Er gaan dan ook stemmen op om het klimaatbeleid te ‘herfederaliseren’. Het idee is aantrekkelijk in al zijn eenvoud: het aantal ministers van vier naar één reduceren kan de slagkracht van het klimaatbeleid alleen maar bevorderen.

Continue reading “De slechte staat van het federaal klimaat”

Contractueel afwijken van de stedenbouwkundige bestemming. Not in my back yard(-gevolgen)!

Op 20 juli 2018 keurde de Vlaamse regering het voorontwerp van decreet over het realisatiegericht instrumentarium (“voorontwerp van Instrumentendecreet”) principieel goed. Het Instrumentendecreet introduceert onder meer de activiteitencontracten en -convenanten voor gebiedsgerichte afwijkingen van stedenbouwkundige functies. Met deze contractuele instrumenten kan de gemeente een zonevreemde activiteit in een gebouw in een agrarisch gebied of een parkgebied toestaan voor een bepaalde duur (maximum 10 jaar).

Continue reading “Contractueel afwijken van de stedenbouwkundige bestemming. Not in my back yard(-gevolgen)!”

Walk the line

Het uitvoeren van medisch-wetenschappelijk onderzoek in gevangenissen is niet onomstreden. In de geschiedenis zijn er verschillende voorbeelden te vinden van misbruik van gevangenen voor onethische experimenten. Anderzijds kan wetenschappelijke vooruitgang voordelen met zich meebrengen waartoe de toegang ontzegd zou worden wanneer participatie aan onderzoek niet mogelijk is. Daarom moet bij medisch-wetenschappelijk onderzoek in gevangenissen een balans gevonden worden tussen enerzijds de mogelijkheid tot deelname aan onderzoek met een meerwaarde en anderzijds de bescherming van deelnemers tegen onderzoek zonder meerwaarde.

Continue reading “Walk the line”

Het volk (ver)tegenwoordig(d): Brexit als een falen van de democratie?

Brexit

Meer dan twee jaar nadat het Britse volk zich in een referendum heeft uitgesproken voor het verlaten van de Europese Unie, lijkt een oplossing verder dan ooit. Het Britse parlement heeft de “deal” van Theresa May weggestemd zonder uitzicht op een alternatief. Het Brexit-debacle lijkt dan ook een straatje zonder einde te zijn. Een grandioos falen van de democratie. Continue reading “Het volk (ver)tegenwoordig(d): Brexit als een falen van de democratie?”

Nieuwe wet opent deuren rechtbanken voor mensenrechtenorganisaties

Palais de Justice

Op 21 december 2018 werd de wet houdende diverse bepalingen betreffende justitie afgekondigd. De wet bevat diverse maatregelen op het stuk van de burgerlijke rechtspleging die vaker níet dan wél met elkaar verband houden, zoals we al vaker zagen tijdens deze legislatuur (zie o.m. de “Potpourri”-wetten). Veel aandacht kreeg de nieuwe wet nog niet, ook al is ze politiek zeker relevant. Ze werd immers ná het ontslag van de regering-Michel aangenomen (met een ruime meerderheid), wat erop wijst dat er in het parlement toch nog meerderheden te vinden zijn om regeringsprojecten af te werken. Minstens even interessant is de inhoud ervan, en dan meer bepaald de wijziging die de wet aanbrengt in artikel 17 van het Gerechtelijk Wetboek. Continue reading “Nieuwe wet opent deuren rechtbanken voor mensenrechtenorganisaties”

‘Maar het was allemaal niet zo bedoeld’: over discriminatie en schuld

Vorige week was in De Standaard een debat te volgen over de toegang van mensen met een verstandelijke beperking tot culturele voorstellingen. In het kader van die discussie werd de volgende uitspraak gedaan: ‘We hangen dus geen bordje buiten met “Gehandicapten niet toege­laten”, (…) maar wel “Geen toegang voor wie de voorstelling stoort”.’ De implicatie lijkt te zijn dat hoewel het eerste duidelijk laakbaar is, dat niet geldt voor het tweede. Iedereen wordt gelijk behandeld dus is er geen discriminatie, lijkt de redenering. Continue reading “‘Maar het was allemaal niet zo bedoeld’: over discriminatie en schuld”

Brussels belangenconflict: een les in onwijs onderwijsbeleid

USACE, Wiesbaden Schools team up for Earth Day 2012

Bart Eeckhout, hoofdredacteur van De Morgen, noemde de beslissing van de Franse Gemeenschapscommissie om een belangenconflict in te stellen tegen de plannen voor een nieuw inschrijvingsdecreet een kanshebber voor “meest cynische bericht van het jaar”. Hij wees er fijntjes op dat de Franse Gemeenschap zelf maar eens moet gaan investeren in het Brusselse onderwijs. Continue reading “Brussels belangenconflict: een les in onwijs onderwijsbeleid”